Technology is advancing at an incredible speed, and artificial intelligence (AI) is changing the way we work. In many industries, machines are replacing humans, leading to concerns about the future of employment. Some experts believe that robots will take over most repetitive jobs, such as factory work and data entry. However, other jobs that require creativity, emotional intelligence, and problem-solving skills are less likely to be automated.
For example, doctors, teachers, and artists rely on human interaction and decision-making, which robots cannot fully replicate. While AI can assist in diagnosing diseases or grading assignments, it cannot replace human judgment and empathy. Some argue that rather than eliminating jobs, AI will create new opportunities. Many companies need skilled workers to develop, program, and maintain these intelligent systems.
The key to adapting to this technological revolution is education. People must develop skills that machines cannot easily replace, such as critical thinking, emotional intelligence, and creativity. Governments and businesses must also prepare for changes in the job market by offering training programs. If humans and AI work together, the future of work may not be about job loss, but rather about transformation and progress.
📌 Comprehension Questions
📝 A. Multiple Choice
What is the main idea of the text?
a) Robots will completely replace humans in the workplace.
b) AI will eliminate all jobs in the future.
c) AI will change the job market but not eliminate all human jobs.
d) Only factory workers will be affected by AI.
Why are some jobs less likely to be replaced by robots?
a) They involve simple tasks.
b) They require human creativity and emotional intelligence.
c) They are too expensive for AI to perform.
d) They do not require education.
What is one possible benefit of AI in the workplace?
a) It will completely remove the need for human workers.
b) It will reduce opportunities for career growth.
c) It will create new jobs related to AI technology.
d) It will make learning unnecessary.
What does the text suggest as a solution to job changes caused by AI?
a) Ignoring the rise of AI in the workplace.
b) Learning skills that machines cannot replace.
c) Avoiding new technology.
d) Depending only on government programs.
📝 B. True or False
___ AI is expected to replace all jobs in the future.
___ Doctors and teachers are examples of jobs that require human skills.
___ AI will only have a negative impact on employment.
___ Governments should provide training programs to help workers adapt.
📝 C. Open-Ended Questions
Do you think AI will create more jobs or eliminate them? Why?
What skills do you think will be important for workers in the future?
The Power of Habits
Have you ever wondered why some people seem to achieve their goals effortlessly while others struggle? The answer often lies in their habits. A habit is a routine or behavior that is repeated regularly and tends to occur subconsciously. Research suggests that nearly 40% of our daily actions are based on habits rather than conscious decisions.
Good habits can help us become more productive, healthier, and happier. For example, reading every day can improve knowledge and critical thinking skills, while exercising regularly benefits both physical and mental health. On the other hand, bad habits, such as procrastination or an unhealthy diet, can prevent us from reaching our full potential.
The key to changing habits is understanding how they are formed. Psychologists describe a habit loop consisting of three stages: cue, routine, and reward. The cue triggers the behavior, the routine is the action itself, and the reward reinforces the habit. For instance, if someone eats chocolate whenever they feel stressed, the cue is stress, the routine is eating chocolate, and the reward is the temporary relief they feel.
To break a bad habit, one must identify its cue and replace the routine with a healthier alternative while maintaining a satisfying reward. For example, instead of eating chocolate when stressed, a person could go for a short walk or practice deep breathing.
Creating positive habits requires patience and consistency. Many experts believe that it takes at least 21 days to develop a new habit, though this can vary from person to person. The most important thing is to stay motivated and remind yourself of the benefits that the new habit will bring.
Questions:
1. According to the text, what percentage of daily actions are based on habits?
2. What are some examples of good and bad habits mentioned in the text?
3. Describe the three stages of the habit loop.
4. Why do people often struggle to break bad habits?
5. How can someone replace a bad habit with a healthier one?
6. How long does it usually take to develop a new habit?
7. In your opinion, what is the most challenging part of forming a new habit?
Prepositions and Example Sentences (in, on, under, next to, and behind)
✅ IN (inside an enclosed space)
The books are in the bag.
She lives in New York.
There is milk in the fridge.
✅ ON (on a surface)
The phone is on the table.
There is a picture on the wall.
He put his glasses on his head.
✅ UNDER (beneath something)
The cat is under the chair.
My shoes are under the bed.
He found his keys under the couch.
✅ NEXT TO (beside or adjacent to)
The supermarket is next to the bank.
She sat next to her friend.
There’s a lamp next to the sofa.
✅ BEHIND (at the back of something)
The car is parked behind the building.
He hid behind the door.
There’s a garden behind the house.
📌 Words That Are Commonly Used with These Prepositions
Preposition Common Words Used with It
IN room, bag, box, house, city, country, pocket, class, fridge, water, car
ON table, wall, floor, shelf, chair, bed, street, bus, page, website
UNDER table, chair, bed, bridge, water, tree, ground, sky, stairs
NEXT TO door, window, chair, person, tree, car, bus stop, building
BEHIND house, tree, wall, building, curtain, door, chair, sofa
Words Commonly Used with Each Preposition
1️⃣ IN (inside an enclosed space or area)
Used with:
Places: in a room, in a city, in a country, in a building, in a park, in a car
Containers: in a box, in a bag, in a pocket, in a bottle, in a drawer
Groups: in a team, in a class, in a family, in a company
Time Expressions: in the morning, in the past, in the future
* Example: The keys are in my pocket.
2️⃣ ON (on a surface or attached to something)
Used with:
Flat Surfaces: on the table, on the floor, on the wall, on the roof, on the street
Technology & Media: on TV, on the radio, on YouTube, on a website, on social media
Transport (public/shared): on a bus, on a train, on a plane, on a ship
Body Parts (for accessories): on my finger (ring), on my wrist (watch), on my head (hat)
Time Expressions: on Monday, on my birthday, on the weekend (US English)
* Example: There is a book on the table.
3️⃣ UNDER (beneath something)
Used with:
Objects in a lower position: under the bed, under the table, under the chair
Natural elements: under the sky, under the sea, under the sun
Pressure/Situations: under stress, under control, under investigation
Leadership/Authority: under the law, under orders, under new management
* Example: The dog is under the chair.
4️⃣ NEXT TO (beside or adjacent to something)
Used with:
Objects and places: next to the door, next to the window, next to the sofa, next to the school
People: next to my friend, next to my teacher
* Example: She is sitting next to me.
5️⃣ BEHIND (at the back of something)
Used with:
Locations: behind the house, behind the curtain, behind the door, behind the wall
People/Objects: behind me, behind the car, behind the desk
Abstract Concepts: behind schedule, behind the scenes
prepositions Test (A1-A2 Level)
Part A: Fill in the blanks with the correct preposition (on, in, under, behind, next to).
The book is ___ the table.
There is a cat ___ the box.
The shoes are ___ the bed.
The school is ___ the hospital.
The boy is hiding ___ the door.
My phone is ___ my bag.
The clock is hanging ___ the wall.
The car is parked ___ the tree.
The ball is ___ the chair.
There is a sofa ___ the television.
Part B: Choose the correct preposition.
The children are sitting (on / in / under) the sofa.
There is a picture (behind / next to / under) the window.
My keys are (in / on / behind) my pocket.
The coffee shop is (on / in / next to) the bank.
The rabbit is hiding (under / behind / on) the couch.
Part C: Correct the mistakes in the sentences.
The books are in the table. → ________________________
The cat is on the box. → ________________________
The school is behind to the park. → ________________________
The TV is in the wall. → ________________________
The bag is under the chair. → ________________________
What Are Gerunds and Infinitives?
🔹 Gerunds (-ing form)
A gerund is the -ing form of a verb that functions as a noun.
Example:
Swimming is fun. (subject)
I enjoy reading books. (object)
Gerunds can be used:
✅ As the subject of a sentence (Running is good exercise.)
✅ After prepositions (She is good at singing.)
✅ After certain verbs (I enjoy dancing.)
🔹 Infinitives (to + verb)
An infinitive is the base form of a verb, usually with «to» in front.
Example:
I want to learn English.
He decided to study harder.
Infinitives can be used:
✅ As the subject (To travel is my dream.)
✅ After certain verbs (They agreed to help.)
✅ After adjectives (It’s difficult to understand.)
📌 List of Verbs with Gerunds and Infinitives
🔹 Verbs Followed by a Gerund (-ing form)
(These verbs are followed by a gerund, not an infinitive.)
Verb Example Sentence
Enjoy She enjoys reading books.
Avoid He avoids eating fast food.
Consider They considered moving abroad.
Mind Do you mind opening the window?
Finish She finished writing the report.
Keep He keeps asking questions.
Miss I miss living near the beach.
Practice She practices speaking English every day.
Suggest I suggest going to the cinema.
Discuss We discussed changing our plans.
🔹 Verbs Followed by an Infinitive (to + verb)
(These verbs are followed by an infinitive, not a gerund.)
Verb Example Sentence
Want I want to learn French.
Decide She decided to study medicine.
Hope We hope to visit Paris.
Plan They plan to start a business.
Refuse He refused to help us.
Promise She promised to call me.
Agree They agreed to meet at 5 PM.
Expect I expect to finish soon.
Offer He offered to help me.
Manage She managed to complete the task.
🔹 Verbs That Can Be Followed by Either (With a Change in Meaning!)
Verb Gerund Meaning Infinitive Meaning
Stop I stopped smoking. (I quit smoking.) I stopped to smoke. (I stopped what I was doing to smoke.)
Remember I remember locking the door. (I remember the past action.) Remember to lock the door. (Don’t forget to do it.)
Forget I forgot meeting her. (I don’t remember that moment.) Don’t forget to call me. (Reminder for the future.)
Try Try doing yoga. (Experiment with something new.) Try to finish on time. (Make an effort.)
Verbs Followed by a Gerund (-ing form)
(These verbs must be followed by a gerund, not an infinitive.)
1. Verbs Expressing Enjoyment or Dislike
Enjoy → She enjoys reading books.
Love → He loves playing soccer.
Like → I like swimming in the ocean.
Dislike → She dislikes waking up early.
Hate → They hate doing homework.
2. Verbs Expressing Avoidance
Avoid → He avoids talking about politics.
Escape → She escaped being punished.
Miss → I miss living near the beach.
Postpone → They postponed traveling due to bad weather.
Delay → He delayed answering the question.
3. Verbs Expressing a Mental Process
Consider → She considered moving to a new city.
Imagine → Can you imagine living in space?
Mind → Do you mind opening the window?
Recall → I don’t recall meeting her before.
Resist → He couldn’t resist eating the cake.
4. Verbs Expressing Repetition or Continuation
Keep → She keeps asking questions.
Continue → We continued working after lunch.
Practice → He practices playing the piano every day.
5. Verbs Expressing Discussion or Suggestion
Suggest → I suggest going to the park.
Discuss → We discussed changing the schedule.
Recommend → She recommended trying the new restaurant.
📌 Verbs Followed by an Infinitive (to + verb)
(These verbs must be followed by an infinitive.)
1. Verbs Expressing Wishes or Decisions
Want → I want to learn Spanish.
Hope → She hopes to visit Italy.
Plan → They plan to buy a car.
Intend → He intends to start a new job.
Decide → We decided to go on vacation.
2. Verbs Expressing Obligation or Necessity
Need → You need to study harder.
Have (to) → I have to finish my homework.
Ought (to) → She ought to apologize.
Agree → They agreed to meet at 6 PM.
3. Verbs Expressing Future Actions or Attempts
Expect → I expect to get a promotion.
Promise → She promised to call me.
Offer → He offered to help with the project.
Manage → They managed to complete the task.
Fail → He failed to pass the test.
4. Verbs Expressing Preference or Choice
Prefer → I prefer to eat at home.
Refuse → He refused to answer the question.
Seem → She seems to understand the problem.
Appear → He appears to be happy.
5. Verbs Expressing Effort or Ability
Try → They tried to fix the computer.
Learn → She is learning to drive.
Dare → He dared to speak in public.
📌 Verbs That Can Be Followed by Either (With a Change in Meaning!)
🔹 Stop
I stopped smoking. (I quit smoking.)
I stopped to smoke. (I paused what I was doing to smoke.)
🔹 Remember
I remember locking the door. (I recall doing it in the past.)
Remember to lock the door. (Don’t forget to do it in the future.)
🔹 Forget
I forgot meeting her. (I don’t recall the memory.)
Don’t forget to call me. (Reminder for the future.)
🔹 Try
Try doing yoga. (Experiment with something new.)
Try to finish on time. (Make an effort to do it.)
🔹 Regret
I regret saying that. (I feel sorry about what I said in the past.)
I regret to inform you that your application was not accepted. (Used in formal announcements.)
Ռեֆերատ
Իմ նպատակն է ներկայացնել Չինաստանի զարգացումը վերջին տարիներին
Տնտեսության ճյուղային կառուցվածք
Արդյունաբերություն
1949 թվականին Չինաստանի Ժողովրդական Հանրապետության հռչակումից հետո կարճ ժամանակահատվածում իրականացվեց արդյունաբերական հեղաշրջում։ 1949-1979 թվականնների ընթացքում Չինաստանի տնտեսության զարգացման ցուցանիշները բավականին ցածր էին։ Միայն 1979 թվականին սկիզբ առած տնտեսական բարեփոխումների շնորհիվ փակ տնտեսական համակարգից անցում կատարվեց բաց տնտեսական համակարգի՝ ներդնելով ազատ տնտեսական գոտիներ ստեղծելու գաղափարը։ Այդ գոտիներում արտասահմանյան կապիտալ ներդրումների հոսքերը օգտագործվեցին երկրի արդյունաբերական արտադրության արդիականացման և զարգացման համար։ Այս առումով առավել բարենպաստ էր Հոնկոնգի աշխարհագրական դիրքը, ինչի արդյունքում տարբեր արտասահմանյան ընկերություններ սկսեցին հիմնել աշխատատար հավաքման արտադրություններ և գործարաններ։ Արդեն 2019 թվականին Չինաստանում գործում էին չինական և արտասահմանյան 378000 ընկերություններ, որոնք ըստ արդյունաբերության ճյուղերի ունեին հետևյալ պատկերը. 354000-ը՝ մշակող արդյունաբերական, 14000-ը՝ էներգետիկական և կոմունալ տնտեսության, 10000-ը՝ լեռնահանքային։ Ըստ սեփականության ձևի, Չինաստանում գործում են 20000 պետական և 244000 մասնավոր ընկերություններ։ Պետական ենթակայության տակ են գտնվում հիմնականում էլեկրտաէներգետիկական, կոմունալ տնտեսության և քիմիական արդյունաբերական ընկերությունները, իսկ մասնավոր ընկերությունները ավելի շատ ընդգրկված են մետաղամշակման, մեքենաշինության և թեթև արդյունաբերության ճյուղերում։ Արտասահմանյան ընկերությունների մասնաճյուղերն ունեն լայն աշխարհագրություն՝ մոտ 44000 ընկերություններ, որոնք հիմնականում տեղաբաշխված են Հոնկոնգում, Մակաոյում և Թայվանի Չինական Հանրապետությունում։ նրանք առավելապես զբաղված են համակարգիչների և ճշգրիտ մեքենաշինական արտադրությամբ Գուանդուն (12 հազար ընկերություն), Ցզյանսու (9 հազար ընկերություն), Չժեցզյան (4 հազար ընկերություն) և Շանհայ (3 հազար ընկերություն) նահանգներում։ Այս բոլոր ձեռնարկությունների ստացած ընդհանուր եկամուտը 2019 թվականին կազմել է 106,7 տրլն յուան, որն ըստ արդյունաբերության ճյուղերի բաշխվել է հետևյալ կերպ.
Մեքենաշինություն
2021 թվականի տվյալներով, Չինաստանի ՀՆԱ կառուցվածքում մեքենաշինության բաժինը կազմել է 1,04 տրլն դոլար, իսկ արտահանման ծավալները կազմել են 676,5 մլրդ դոլար։ Մեքենաշինական արտադրության խոշոր կենտրոններն են Շանհայը, Հարբինը, Պեկինը, Շենյանը, Տյանցզին, Դալյանը, Չունցինը, Նանկինը, Գունաչժոուն, Ցինդաոն, Չժանչժոուն, Սիանը, Չենդուն և այլն։
Ավտոմոբիլաշինություն
Ավտոմեքենաների արտադրության ծավալով 2009 թվականից Չինաստանն աշխարհում գրավում է առաջին տեղը։ Տարեկան արտադրում են 25 մլն ավտոմեքենա, որից 20 մլն-ը՝ մարդատար։ Հայտնի են SAIC Motor, First Automotive Works, Dongfeng, Changan, Chery Automobile ավտոմոբիլաշինիական ընկերությունները, որոնց թողարկած արտադրանքի մեծ մասը սպառվում է ներքին շուկայում.: Արտահանվում է մոտ 1 մլն ավտոմեքենա կամ համաշխարհային սպառման մոտ 30 %-ը։
Էլեկտրատեխնիկական ենթաճյուղ
2005 թվականից սկսած, Էլեկտրատեխնիկական արտադրության ծավալներով Չինաստանը գլխավորում է առաջատար երկրների ցուցակը։ Միկրոէլեկտրոնիկայի արտադրությամբ զբաղվում են SMICК, CETC, BOE Technology Group, Huawei, Lenovo, Meizu, Xiaomi, ZTE, Allwinner, Aigo, Changhong, Codegen, Coolpad, Dahua Technology, Hisense, Transsion Holdings, BBK Electronics, Sunny Optical Technology, TCL Corporation, Vivo ընկերությունները։
Շինարարություն
Չինաստանում գրանցված են ավելի քան 100000 շինարարական ընկերություններ (24,8 մլն յուան համախառն արտադրանքով), որոնք միասին ապահովում են 54 մլն աշխատատեղ։ Չինաստանն աշխարհում առաջինն է ցեմենտի արտադրությամբ՝ տարեկան մոտ 2,5 մլրդ տ (ամբողջ աշխարհում մոտ 4,4 մլրդ տ), ինչպես նաև երկնաքերների քանակով գերազանցել է առաջինը համարվող ԱՄՆ-ին։ 2013 թվականին Չանշա քաղաքում գործող մասնավոր շինարարական ընկերությունը հայտարարեց նոր, աշխարհի ամենաբարձր՝ 838 մետր բարձրության, 220 հարկանի երկնաքերի կառուցման մասին՝ գերարագ և հուսալի տեխնոլոգիաների ներդրմամբ։ Բնակչության և տնտեսության արագ աճով պայմանավորված ինտենսիվ կառուցապատումներ են ընթանում Ցզյանսու (778 մլն մ²), Չժեցյան (435 մլն մ²), Հուբեյ (339 մլն մ²), Գուանդուն (222 մլն մ²), Շանդուն (219 մլն մ²), Հունան (210 մլն մ²), Հենան (207 մլն մ²), Սիչուան (203 մլն մ²) պրովինցիաներում, ինչպես նաև՝ Չունցին (136 մլն մ²), Պեկին (109 մլն մ²), Շանհայ (92 մլն մ²) քաղաքային ագլոմերացիաների տարածքներում։
Արտաքին տնտեսական կապերը
Արտահանման ծավալով Չինաստանը զբաղեցնում է առաջին հորիզոնականը, իսկ ներմուծման ծավալով 2-րդն է ԱՄՆ-ից հետո։ Արտադրանքի 10 %-ը արտահանվում է Հոնկոնգ, իսկ այնտեղից կազմակերպվում է հետագա փոխադրումը։ Առևտրային հաշվեկշիռը բացասական է. 2020 թվականին արտահանումը կազմել է 281 մլրդ դոլար, ներմուծումը՝ 381 մլրդ դոլար։
Չինաստանի նոր զարգացումը, նոր հնարավորություններ աշխարհի համար. դեսպանի հոդվածը
ԵՐԵՎԱՆ, 5 ԱՊՐԻԼԻ, ԱՐՄԵՆՊՐԵՍ։ Նախորդ 2022 թվականը համաշխարհային տնտեսության մեջ փոփոխություններով լի տարի էր՝ երկարատև համաճարակային իրավիճակ, ուկրաինական ճգնաժամ, դաշնային պահուստների համակարգի տոկոսադրույքների արմատական բարձրացում, համաշխարհային գնաճ, էներգետիկ և պարենային ճգնաժամ և այլն։ «Սև կարապների» և «մոխրագույն ռնգեղջյուրների» փոխադարձ բախումները համաշխարհային տնտեսության «նավակը» նետեցին դեպի հակառակ քամիների հոսք, որից հետո վերականգնման ուղին լցվեց ռիսկային հանգամանքներով:
Ոչ վաղ անցյալում Համաշխարհային բանկը հրապարակեց «Գլոբալ տնտեսական հեռանկարներ» խորագրով վերջին զեկույցը, որտեղ 2023 թվականին կանխատեսվում էր մինչև 1,7% իջեցված համաշխարհային տնտեսական աճ, ինչը 1,3 տոկոսային կետով ցածր է անցյալ տարվա հունիս ամսվա կանխատեսումից։ Համաշխարհային տնտեսական աճը դանդաղում է՝ մոտենալով անկման վտանգավոր շեմին։
Ընդդիմանալով ուժեղ «քամիներով և ալիքներով» լի արտաքին միջավայրին՝ Չինաստանի տնտեսությունը ամուր կանգնած է առաջնագծում, անշեղորեն առաջ է շարժվում՝ գրանցելով կայուն առաջընթաց, պահպանելով երկարաժամկետ բարելավման հիմքեր, մտնելով զարգացման նոր փուլ։ Չինաստանը պայմաններ է ստեղծում, որպեսզի համաշխարհային տնտեսությունը, անցնելով «մառախուղի» միջով, հասնի էլ ավելի բարձր զարգացման մակարդակի, վստահություն է ներշնչում և զարգացման նոր հնարավորություններ բացում աշխարհի բոլոր երկրների, այդ թվում՝ Հայաստանի համար:
- Չինաստանի տնտեսական ձեռքբերումները 2022 թ․-ին։
2022 թվականին, չնայած երկրի ներսում և երկրից դուրս բազմաթիվ անսպասելի գործոնների ազդեցությանը, Չինաստանը կայունացրեց մակրոտնտեսությունը, տնտեսական հզորությունը հասավ նոր մակարդակի, կայունացան զբաղվածությունը և գնաճը, կամային ազդակը շարունակեց աճել, բարձր մակարդակի բաց քաղաքականությունը ընդլայնվեց՝ ցույց տալով հետևյալ առանձնահատկությունները.
- Ընդհանուր վերելք։ 2022 թվականի Չինաստանի ազգային տնտեսական և սոցիալական զարգացման վիճակագրության տեղեկագիրը ցույց է տալիս, որ 2022 թվականին չինական տնտեսության ընդհանուր չափը շարունակում է աճել՝ գերազանցելով 121 տրլն յուանը կամ մոտ 18 տրիլիոն ԱՄՆ դոլարը, ինչը 3%-ով ավելի է նախորդ տարվա համեմատ, ինչպես նաև ավել է աշխարհի խոշորագույն տնտեսությունների ցուցանիշերից։ Հացահատիկի համախառն բերքը հասել է 686,55 միլիարդ կգ-ի․ հարկ է նշել, որ այս ցուցանիշը արդեն 8 տարի շարունակ գերազանցում է 650 միլիարդ կգ-ը։ Սպառողական գների ինդեքսը տարեկան կտրվածքով աճել է 2%-ով, ինչը շատ ավելի ցածր է, քան ԱՄՆ-ում և Եվրոպայում արձանագրված մոտ 8% գնաճը: Արտաքին առևտրի ծավալն առաջին անգամ գերազանցել է 40 տրլն յուանի նշագիծը՝ հասնելով 42 տրլն յուանի կամ մոտ 6,3 տրլն ԱՄՆ դոլարի՝ պահպանելով 6 տարի շարունակվող աշխարհի առաջատար երկրի կարգավիճակը ապրանքների առևտրի ոլորտում։ Միջազգային վճարային հաշվեկշիռը շարունակել է բարելավվել, իսկ արժութային պահուստների մնացորդը տարեվերջին կազմել է 3127,7 մլրդ ԱՄՆ դոլար՝ զբաղեցնելով առաջին տեղը աշխարհում։
Չինաստանի կիսահաղորդչային արդյունաբերությունը, նույնիսկ հաշվի առնելով հոկտեմբերյան դանդաղումը, շարունակում է մնալ ամենաարագ զարգացողներից մեկը երկրում։
(Полупроводниковая промышленность Китая даже с учётом октябрьского замедления остаётся одной из самых активно растущих в стране)
17.11.2024 [07:44], Алексей Разин
Կիսահաղորդչային արտադրանքի արտադրությունը շարունակում է մնալ Չինաստանի համար կարևոր արտահանման ապրանք՝ դրամական առումով զիջելով միայն հագուստի ապրանքների մատակարարմանը, բայց միևնույն ժամանակ առաջ է սմարթֆոնների արտահանումից: Հոկտեմբերի վերջին Չինաստանում ինտեգրալ սխեմաների արտադրության աճի տեմպերը դանդաղել են մինչև 11,8%, սակայն տարեսկզբից աճը կազմել է 24,8%:
Այս վիճակագրությունը, հղում անելով Չինաստանի պետական մարմինների պաշտոնական տվյալներին, կիսում է South China Morning Post-ը: Ֆիզիկական առումով, Չինաստանում ինտեգրալ սխեմաների արտադրության ծավալները հոկտեմբերի վերջին տարեկան կտրվածքով աճել են 11,8%-ով և կազմել 35,9 մլրդ արտադրանք։ Դրանք հաջորդաբար մի փոքր նվազել են, քանի որ սեպտեմբերին արտադրվել է 36,7 միլիարդ միավոր: Ընդհանուր առմամբ, այս տարվա տասը ամիսների արդյունքներով, չինական արդյունաբերությունը արտադրել է 353 մլրդ ինտեգրալ սխեման, ինչը 24,8%-ով ավելի է նախորդ տարվա նույն ժամանակահատվածի արդյունքներից։
Ի դեպ, արտադրության աճի տեմպերով Չինաստանի կիսահաղորդչային արդյունաբերությունն այս տարի զիջել է միայն էլեկտրական մեքենաների արդյունաբերությանը։ Հոկտեմբերին Չինաստանում էլեկտրամոբիլների արտադրությունն աճել է 48,6%-ով և կազմել 1,43 մլն ավտոմեքենա, իսկ տարեսկզբից դրանք աճել են 36,3%-ով՝ մինչև 9,9 մլն միավոր։ Չինական ռոբոտաշինությունը հետ է մնում էլեկտրական մեքենաներից և չիպերից, սակայն հոկտեմբերին աճել է 13,3%-ով և տարեսկզբից ավելացրել է արտադրության ծավալները 33,4%-ով։ Սեւ մետալուրգիան և ցեմենտի արտադրությունը հոկտեմբերին ցույց են տվել արտադրանքի ծավալների նվազում, ինչի արդյունքում Չինաստանում արդյունաբերական արտադրության ընդհանուր աճը սահմանափակվել է 5,3%-ով։
Հունվարից հոկտեմբեր ընկած ժամանակահատվածում Չինաստանն արտահանել է 130,9 միլիարդ դոլար ընդհանուր ծավալով ինտեգրալ սխեմաներ, ինչը 19,6 տոկոսով ավելի է նախորդ տարվա նույն ժամանակահատվածի համեմատ: Ավելի շատ ապահովել է միայն հագուստի արտահանումը` 131,2 մլրդ դոլար, իսկ ճեղքվածքն աննշան է եղել։ Չիփերի ներմուծումը Չինաստան դեռ զգալիորեն գերազանցում է արտահանումը, քանի որ այս տարվա տասը ամիսների ընթացքում դրանք աճել են 11,3%-ով՝ հասնելով 315 մլրդ դոլարի։
Ռազմամարզական Ճամբար
Իմ քառօրյա ռազմամարզական ճամբարը սկսվեց բարձունքի հաղթահարումով: Մենք բարձրացանք Սպիտակավոր վանք Գլաձորի մի խումբ սովորողների ուղեկցությամբ, իմացանք վանքի ամվանման և կառուցման պատմությանը: Այն ու հետև մենք շարժվեցինք դեպի Արատես որտեղ մեզ սպասվում էր հետաքրքիր օրեր: Ռազմամարզական պարապմունքներից բացի, ունեցանք շատ հետաքրքիր գյուղատնտեսական աշխատանքներ և տպավորիչ զրույցներ խարույկի շուրջ: Ռազմամարզական պարապմունքներ ունեցանք հրաձգության, հետախոիզական և գիշերային հերթափոխի տեսքով: Մենք ձերք բերեցինք նոր ծանոթություններ: Ես շնորհակալ եմ մեզ ուղեկցող ուսուցիչներից մեր օրերը հետաքրքիր ամցկացնելու և մեր մասին հոգ տանելու համար:
Ցույց պլաստիկի դեմ
ԱՍԱ ՈՉ ՊԼԱՍՏԻԿԻՆ
Գիտե՞ք արդյոք, որ պլաստիկի քայքայման համար հարյուրավոր տարիներ են անհրաժեշտ: Ու այդ ընթացքում պլաստիկ թափոնների պատճառով ոչնչանում են միլիոնավոր թռչուններ ու կենդանիներ, աղտոտվում ու թունավորվում է բնությունը: Հայաստանում պլաստիկ թափոնների տարածման վտանգների մասին բարձրաձայնելու նպատակով «Իմ քայլը» հիմնադրամը նախաձեռնեց «Հայաստանն առանց պլաստիկ թափոնի» ծրագիրը՝ երիտասարդներին և աշակերտներին ներկայացնելով պլաստիկի օգտագործման նվազեցման կարևորությունն ու անհետաձգելիությունը:
Ծրագրի ողջ գաղափարը թիրախային խմբին՝ երիտասարդներին և դպրոցահասակ երեխաներին փոխանցելու համար մշակեցինք վառ ու յուրօրինակ վիզուալ ինքնություն, որը կգրավեր թիրախային լսարանի ուշադրությունն՝ սկսելով քննարկում պլաստիկ թափոնների օգտագործման ու դրա վտանգների մասին: Ստեղծեցինք ամբողջությամբ պլաստիկ թափոններից կազմված մի ինքնատիպ կերպար, որը խրախուսում է մարդկանց նվազեցնել պլաստիկի օգտագործումն ու ոչնչացնել պլաստիկն աշխարհի երեսից՝ իր փոխարեն կյանք տալով բնությանը:
Դպրոցներում աշակերտների և ուսուցիչների հետ ինտերակտիվ և կրթական հանդիպումներ կազմակերպելու համար մշակեցինք նաև այցելությունների կոնցեպտուալ ծրագիր, որում ներառեցինք տարատեսակ թեմատիկ խաղեր աշակերտների համար, ինչպես նաև ստեղծեցինք հատուկ դիզայնով եռամսյակային առաջադրանքների պլան, որում տրված էին պլաստիկի դեմ պայքարին ուղղված հանձնարարություններ աշակերտների ու դասարանների ղեկավարների համար: Արշավն ամբողջական դարձնելու համար ստեղծեցինք նաև գովազդային հոլովակ, որի ուշադրության կենտրոնում հենց դպրոցահասակ երեխաներն են, որոնք նույնպես խրախուսում են ուշադիր լինել բնության հանդեպ ու ասել Ո՛Չ պլաստիկին:
ՄԱԿ-ի 4-րդ համաժողովը թույլ զարգացած երկրների վերաբերյալ
«Թույլ զարգացած երկրները ներկայացնում են մարդկության ամենաաղքատ և խոցելի հատվածը:Նրանք շարունակում են մնալ զարգացման անհրաժեշտության կիզակետում»:
ՄԱԿ-ի Գլխավոր քարտուղար Բան Կի մուն, սեպտեմբեր 2010 թ.
Օրենսդրական մանդատ
2008 թ. 63/227 բանաձևով ՄԱԿ-ի Գլխավոր ասամբլեան որոշեց գումարել ՄԱԿ-ի 4-րդ համաժողովը թույլ զարգացած երկրների հարցերով /ԹԶԵ-4/: Համաժողովը նոր տասնամյակի առաջին գլխավոր հանդիպումն է և աշխարհում աղքատության դեմ պայքարի լուրջ մարտահրավեր է հանդիսանում: 2009 թ. 64/213 բանաձևը թույլ զարգացած երկրների, ցամաքով շրջապատված զարգացող երկրների և զարգացող փոքր կղզի պետությունների հարցերով Գերագույն ներկայացուցչական գրասենյակը սահմանեց, որպես համաժողովի նախապատրաստական աշխատանքների առանցքային կետ և ընդունեց Թուրքիայի հանրապետության հյուրընկալության առաջարկը:
Նպատակները
ԹԶԵ-4 և դրա նախապատրաստական աշխատանքները հանգամանորեն կգնահատեն ԹԶԵ-ների և 2001-2010 թթ. Գործողությունների բրյուսելյան ծրագրի աջակիցների ձեռնարկած քայլերը, կփոխանակեն փորձն ու գիտելիքները, կսահմանեն ԹԶԵ-ների նոր մարտահրավերներն ու հնարավորությունները, ինչպես նաև ազգային և միջազգային մակարդակով գործողությունները, որոնք անհրաժեշտ են դրանց արդյունավետ արձագանքելու համար, կվերահաստատեն ՄԱԿ-ի գլխավոր համաժողովների և գագաթաժողովների սահմանած ԹԶԵ-ների հատուկ կարիքները հոգալու պարտավորությունները, ի շահ ԹԶԵ-ների հանձն կառնեն միջազգային աջակցության հավելյալ միջոցառումներ, և այս առումով կհաստատեն և կընդունեն նոր համագործակցություն ԹԶԵ-ների և դրանց զարգացման աջակիցների միջև:
Ակնկալվում է, որ 2011 թ. մայիսի 9-13-ը Թուրքիայի մայրաքաղաք Ստամբուլում կայանալիք համաժողովի ընթացքում ԹԶԵ-ների զարգացման հարցերով Գործողությունների նոր ծրագիր կմշակվի, որը կսահմանի զարգացման հետագա հարացույցը: Հաջորդ տասնամյակի առանցքային նպատակները պետք է ներառեն աղքատությունից և սովից տառապող մարդկանց թվի կիսով չափ կրճատում և ազգային ինքնուրույնության շուտափույթ հաստատում ֆիզիկական ու սոցիալական ընդգրկուն ենթակառուցվածքի ձևավորման, գյուղատնտեսական բարեփոխումների խթանման և աշխատատեղերի ստեղծման համար արդյունավետ միջոցների ձեռնարկման շնորհիվ: Ի հավելումն ասվածի, ԹԶԵ-ների կեսից ավելին գալիք տաս տարիների ընթացքում այս կարգավիճակից պետք է դուրս գան:
ԹԶԵ-ների ձեռքբերումների համար առանցքային ոլորտներն են`
- Արդյունավետ կարողունակությունը
- Զարգացման պաշտոնական աջակցությունը
- Որակյալ արտաքին անմիջական ներդրումը
- Գյուղատնտեսության և սննդի անվտանգությունը
- Առևտուրը
- Կլիմայական փոփոխությունները
- Առաջնային ծառայությունների համընդհանուր հասանելիությունը
Թույլ զարգացած 48 երկրները
ԹԶԵ-ները այն երկրներն են, որոնք առավել խոցելի են կլիմայական փոփոխությունների հարուցած և բնածին աղետների հանդեպ: Դրանց ընդհանուր հաշվարկով 885 մլն. բնակչությունը, որի 75%-ի օրական եկամուտը 2 դոլարից էլ քիչ է, տառապում է այնպիսի հիվանդություններով, որոնք աշխարհի մյուս մասերում վաղուց արդեն վերացել են: ԹԶԵ-ները հիմնականում Հազարամյակի զարգացման նպատակներից ետ մնացող երկրներն են, և նրանց առաջընթացը խթանելը կարող է ՀԶՆ-ների արշավի ամենահաջող գագաթնակետը լինել:
Տարրական տեխնոլոգիաները, թույլ ֆիզիկական ենթակառուցվածքն ու էներգիայի անկայուն պաշարները խոչընդոտում են համաշխարհային մրցունակությանը, սակայն կա նաև մեծ ներուժ.
- Առաջին անհրաժեշտության ապրանքների գնի աճով պայմանավորված` ԹԶԵ-ների ընդհանուր թիվը վերջին տասնամյակի ընթացքում տարեկան աճել է 6-7%- ով, սակայն անգամ 2009 թ. ճգնաժամի ընթացքում դրանց տնտեսությունները ավելի քան 4% աճ են գրանցել:
- Դրանց կառավարությունների մեծ մասը ներդրման ոլորտում բարեփոխումներ է անցկացնում և ունի երիտասարդ ու ստեղծագործ աշխատուժ:
- Առևտուրն ու մուտքային ներդրումներն աճում են:
- Այս երկրներում է գտնվում աշխարհի ռազմավարական նշանակության հանքերի և ռեսուրսների զգալի մասը` նավթ, գազ, ածուխ, ոսկի, արծաթ, ադամանդ, բոքսիտ, կոբալտ, ուրան և կոլտան:
ԹԶԵ-ներին են պատկանում նաև ընդարձակ վարելահողեր, արևադարձային անտառներ, որոնք կանխում են գլոբալ տաքացումը և ապահովում կենսաբազմազանությունը, ինչպես նաև վերականգնվող էներգիայի, խմելու ջրի պաշարներ, ջրային ու առափնյա կարևոր ռեսուրսներ:
Բնական աղետներ: Ջրհեղեղներ, սողանքներ, սելավներ
Ջրհեղեղներ: Այլ տարերային աղետների մեջ ավելի հաճախ դիտվում են ջրհեղեղները։ Ջրհեղեղները բնության ուժերի գործողության հետևանքով ցամաքի զգալի մասի ժամանակավոր ջրածածկումներ են։ Ջրհեղեղները տարերային աղետների մյուս տեսակներից տարբերվում են այն բանով, որ որոշ չափով կանխատեսելի են։ Դա հնարավորություն է տալիս շատ դեպքերում վաղօրոք որոշել ջրհեղեղի ժամը, բնույթը և մասշտաբները։ Ջրհեղեղի հիմնական պատճառներն են՝ տեղատարափ, երկարատև անձրևները, ձնհալը, պատվարների ու ամբարտակների ճեղքվածքները, փլուզումները, սողանքները, այլ բնական երևույթները։ Հայաստանի Հանրապետության տարածքում նյութական մեծ վնասներով ու ավերածություններով ջրհեղեղները հազվադեպ չեն։ Աղետալի ջրհեղեղներ են եղել 1936, 1938, 1946, 1951, 1953, 1956, 1963, 1968 և 1997 թթ.: Մասնավորապես հսկայական ավերածություններ առաջացրին 1956 թ. օգոստոսին տեղացած հորդ անձրևի հետևանքով Ողջի և Գեղի գետերի վարումների ջրհեղեղները։
Ջրհեղեղը վնասում է արդյունաբերական և գյուղատնտեսական օբյեկտները, աճեցրած բերքով դաշտերը, քայքայում է շենքերը, հիդրոտեխնիկական կառույցներն ու հաղորդակցության ուղիները, փչացնում ձեռնարկությունների սարքավորումները։ Սովորաբար միջին և խոշոր ջրհեղեղների առաջին ժամերին խախտվում է հաղորդակցությունը բնակավայրերում ու նրանց միջև։ Էլեկտրամատակարարումն ու կապը, որպես կանոն, առաջին ժամվա ընթացքում շարքից դուրս են գալիս։ Ջրամբարներում ջրի գերլցման և երկարատև ներգործության հետևանքով պատվարների ու ամբարտակների վրա կարող են առաջանալ ճեղքվածքներ ու թողանցքեր, ինչը սպառնում է աղետալի ջրածածակման գոտու ստեղծման։ Խոշոր ու աղետալի ջրհեղեղների դեպքում ջրի հոսանքներն արմատախիլ են անում ծառեր, քշում քարե պատնեշներ, ոչ մեծ տներ, շրջում տրանսպորտային միջոցներ։ Ջրհեղեղները վտանգավոր են նաև այն բանով, որ շենքերն ու կառույցները կորցնում են իրենց ամրությունը։ Փայտյա շինությունները սկսում են փտել, մետաղական կառույցները ժանգոտում են։
Սողանք: Սողանքը երկրաբանական վտանգավոր երևույթ է երկրակեղևի մակերեսային հատվածներում հողազանգվածների երբեմն երկարատև ու աստիճանաբար, երբեմն արագ տեղաշարժով, որն արտահայտվում է սարերի, բլուրների լանջերում, գետահովիտներում, ծովերի ու լճերի ափերին։ Սողանքը զարգանում է հողազանգվածներում, որոնք չունեն բնական կցորդում։ Սողանքի առաջացման պատճառներն են՝ ջրով հագենալու հետևանքով գետնահողի (գրունտի) բեռնվածության ավելացումը, փոսերի, իջվածքների, մակերեսային շերտերի տակ ջրակայուն կավի զանգվածի առկայությունը, թեք, զառիթափ տեղանքում անտառահատումները։ Սողանքի դեմ պայքարի գլխավոր եղանակը գետնաջրերի հեռացումն է։ Հայաստանի Հանրապետությունում կա տաnբեր չափերի ավելի քան 3 հազար սողանքային օջախ, որոնք ընդգրկում են շուրջ 65 հազար հեկտար տարածք։ Ակտիվ սողանքային տարածքներում են գտնվում Ողջաբերդ, Հաղարծին, Գնիշիկ, Գոշ, Օձուն գյուղերը, Դիլիջան, Կապան քաղաքները և այլ բնակավայրեր։ Սողանքներն առավելապես տարածված են Դեբետ, Հրազդան, Որոտան, Ողջի, Աղստև, Ազատ և Արփա գետերի ջրավազաններում։ Սողանքային երևույթներից Հայաստանի Հանրապետության սոցիալտնտեսական կառույցներին հասցվող տարեկան վնասը կազմում է շուրջ 10 միլիոն ԱՄՆ դոլարին համարժեք դրամ։
Սելավ: Սելավը կարճաժամկետ և բուռն ցեխային, երբեմն ցեխաքարային հեղեղ է, որը ձևաորվում է լեռնային գետերի ավազաններում՝ օժտված լինելով ավերիչ մեծ ուժով։ Սովորական ժամանակ սելավահունը հաճախ միանգամայն չոր է լինում։ Ձյան արագ հալոցքի, տեղատարափ անձրևների ժամանակ այն լցվում է ջրով, որը սարալանջերի թեքության պատճառով սրընթաց վայր է խոյանում և քշում-տանում հսկայական քանակությամբ բեկորային նյութ (հեղեղի ընդհանուր զանգվածի մինչև 75 տոկոսը)։ Սելավները հաճախ հանգեցնում են աղետալի հետևանքների, ավերում են գյուղեր ու ճանապարհներ, ծածկում դաշտեր ու այգիներ։ Սելավային հեղեղների դեմ պայքարը կազմակերպվում է արգելափակող պատվարներ կանգնեցնելով, հոսքը սպառնալի վայրերից շեղելով և ջրահոսքի ավազանը անտառապատելով։ Հայաստանում ամեն տարի դիտվում են սելավներ։ Տարածքի մոտ 65 տոկոսը պարբերաբար տուժում է այս վտանգավոր երկրաբանական երևույթից։
Քարաթափում: Բեկորների կուտակում, որն առաջանում է լեռնային ապարների հողմահարման ու քայքայման ժամանակ լեռների ստորոտներում ու լանջերի վրա։
Բացի այդ, քարաթափում-փլուզումներ տեղի են ունենում ծանրության ուժի ազդեցության տակ տարբեր պատճառներից՝ ջերմաստիճանի կտրուկ փոփոխությունների ներգործությունից, սառչելիս ջրի ընդարձակումից, երկրաշարժից։ Սովորաբար քարաթափումները ծածկում են լեռնալանջերի ստորին, երբեմն էլ միջին մասը։
- Կարդա քո գրած էսսեն՝ «Ընտրություն՝ ըստ արժեքների» թեմայով։
- Կարդա Թումանյանի «Թմկաբերդի առումը» պոեմը։ Գտիր գյուլլա, հավլունի թուր, աննկուն, բաբան, հնոց, հորդորել, դալուկ բառերի բացատրությունը։
- Մեկնաբանիր նախաբանը և վերջերգը։ Թափառական աշուղի խոսքը գնահատիր՝ ինչ ձևով է հրավիրում իրեն լսելու, ինչպես է գրավում։ Ի՞նչ ենթատեքստով է սկսում պատմությունը և ինչպես է ավարտում։
- Գտիր տողերը, որտեղ Թաթուլին է նկարագրում։
- Գտիր տողերը, որտեղ թմկա տիրուհուն է նկարագրում։
- Բնութագրիր Նադիր Շահին. ներկայացրու նրա վատ և լավ կողմերը։ Վերաբերմունք արտահայտիր նրա արարքի նկատմամբ։
- Գնահատիր թմկա տիրուհու արարքը։ Տեսակետներդ գրառիր դավաճանության շուրջ ընդհանրապես (ում են հավատարիմ լինում և ում են դավաճանում, հնարավո՞ր է զերծ մնալ դավաճանությունից, նա, ում դավաճանում են, մեղքի բաժին ունի՞ կատարվածում և այլն)։
- Տեղեկություններ գտիր Թմկա բերդի մասին՝ որտեղ է գտնվում, ուրիշ ինչ պատմություններ են կապված դրա հետ։
- Գտեիր տեղեկություններ «Թմկաբերդի առումը» պոեմի այլ արտահայտությունների մասին՝ կտավ, երաժշտություն, բեմականացում և այլն։ Գրառում արա դրանց և պոեմի տարբերությունների մասին։
Գտիր գյուլլա — հրազենի գնդակ , հավլունի թուր — առասպելական մեծ սուր, աննկուն — անհաղթելի, բաբան — պաշարողական ռազմական գործիք՝ ամրությունների վրա քարեր նետելու կամ ուղղակի հարվածներ հասցնելու համար, հնոց —շատ շագ տեղ , հորդորել —խրախուսել, քաջալերել , դալուկ — գույնը գցած բառերի բացատրությունը։
Լրացրու բաց թողած տառերը և կետադրիր։Գտիր գոյականի լրացումները։
Երեսնամյա կտրիճ զորավարը Ալեքսանդր Մակեդոնացին նվաճում է Հնդկաստանը, մեկը մյուսի հետևից հնազանդեցնելով ռազմաշունչ ու ռազմատենչ ցեղերի։ Պաշարելով շքեղաշուք քաղաքներից մեկը ,զորավարը հրամայեց փայտամաշ ելարանները մոտեցնել պարիսպներին։ Մի պահ թվաց նրան զորապետերը հապաղում են ուստի վահանով պաշտպանվելով վերևից տեղացող նետերից սկսեց կառչելով մագլցել։
Նա հասավ պարսպի ատամնաշարին ու հանելով վահանը հնդիկների մի մասին սրախողխող արեց խուճապի մատնելով մյուսների։ Ասես իր զինվորներից լքված նա հիանալի թիրախ էր ոսոխի համար, որովհետև միջնաբերդի կողմից ճայթյունով սլանում էին նետերը։ Ասպարի ծանրությունից արքայի ձախ թևն արդեն հոգնել էր։ Ներքևից սրտապատառ գոռում էին պահանջում թռչի ցած, որտեղ տասնյակ ձեռքեր պատրաստ էին բռնելու, պաշտելի զորավարին։
Բայց Մակեդոնացին չլսեց։ Անգամ կատարեց երբևէ չլսված ու չտեսնված անօրինակ արարք, պարսպի վրայից թռավ թշնամիներով լի քաղաքը։
կտրիճ ,ռազմաշունչ,ռազմատենչ,սրտապատառ
Դավիթ Եփրեմյանի բլոգ 12-3 